Stoplichtplan voor werk
Dit stoplichtplan is een praktisch hulpmiddel om mijn functioneren en welzijn op de werkvloer beter te begrijpen en ondersteunen. Het maakt zichtbaar hoe prikkels en stress bij mij verlopen en wat er in elke fase nodig is om goed te kunnen werken.
Het plan is opgesteld op basis van mijn ASS-wijzer, mijn psycho-educatie, en de inzichten uit mijn Gilwell-traject, waarin ik veel heb geleerd over zelfreflectie, kernkwaliteiten en samenwerking. Daarnaast sluit het plan aan bij de Wet gelijke behandeling handicap of chronische ziekte (WGBH/CZ), zodat duidelijk is welke rechten en plichten er gelden voor redelijke aanpassingen op de werkvloer.
Elke kleur in dit stoplichtplan laat zien:
- Wat ik zelf merk: aan mijn energie, emoties en prikkelverwerking.
- Wat collega’s, leidinggevenden of HR kunnen zien: in mijn gedrag of houding.
- Wat mij helpt: om in balans te blijven of te herstellen.
- Wat anderen kunnen doen: om mij effectief te ondersteunen, passend bij hun rol.
- Welke sociale dynamiek meespeelt: (SCARF-triggers en Roos van Leary), zodat duidelijk is waarom bepaald gedrag bij mij spanning oproept of juist steunend werkt.
Het plan helpt om overprikkeling te voorkomen, sneller signalen te herkennen, en praktisch te handelen wanneer spanning oploopt. Zo kan ik duurzaam functioneren, plezier houden in mijn werk en blijven bijdragen vanuit mijn kwaliteiten.
Dit document is bedoeld voor:
- Mijzelf: als reflectie- en zelfhulpmiddel.
- Collega’s: om beter te begrijpen wat er gebeurt en hoe zij kunnen ondersteunen.
- Scrum Master, Product Owner en Manager: om in hun rol voorspelbaarheid, structuur en realistische werkdruk te bewaken.
- HR en Vertrouwenspersoon: om structurele borging en veilige communicatie te garanderen.
💡 Dit plan is dus niet alleen een persoonlijk hulpmiddel, maar ook een gezamenlijke gids voor samenwerking en duurzame inzetbaarheid.
| In balans | Mijn toestand (wat ik merk): Rustig, fit, energie in balans |
| Signalen van spanning | Mijn toestand (wat ik merk): Hoofd vol, prikkels vallen zwaarder, sneller gefrustreerd |
| Overprikkeld | Mijn toestand (wat ik merk): Alles is te veel, emotioneel, terugtrekken |
| Kwetsbaar herstel | Mijn toestand (wat ik merk): Energie komt terug maar kwetsbaar, snel moe |
Groen In balans
Ik ben in balans: ik heb energie, overzicht en plezier in mijn werk. Ik ervaar rust en structuur, kan goed schakelen tussen taken en voel me ontspannen en beschikbaar voor samenwerking. Prikkels zijn hanteerbaar, mijn creativiteit stroomt en ik voel verbinding met collega’s.
Wat ik merk
- Werk gaat soepel en ik heb er plezier in.
- Ik kan goed schakelen tussen taken.
- Energie is stabiel, ik voel me rustig en fit.
- Taken starten gaat vlot, zonder uitstelgedrag.
- Creatieve ideeën komen makkelijk op.
- Berichten via één kanaal (Teams óf mail) kan ik goed filteren en verwerken.
Wat anderen zien
- Ik doe actief mee in vergaderingen.
- Ik reageer normaal en vriendelijk.
- Mijn werkplek is netjes.
- Ik reageer vlot en vriendelijk in Teams-chat.
- Mijn werk is zorgvuldig en op tijd af.
Wat helpt mij
Structuur & planning
- Vaste tijden voor werk en pauze.
- Checklist of Jira-bord gebruiken: visueel overzicht van taken helpt om rust te bewaren.
- Taken klein maken en overzichtelijk houden.
Omgeving & hulpmiddelen
- Werkplek netjes houden.
- Arbo-afspraken naleven: juiste stoel/tafel, beeldscherm goed ingesteld.
- Koptelefoon gebruiken indien nodig.
Communicatie
- Eén communicatiekanaal tegelijk gebruiken (Teams óf mail, niet mixen).
- Direct vragen als iets niet duidelijk is.
Energie & prikkelregulatie
- Beweging: korte wandeling naar koffieautomaat, frisse neus halen, trap nemen.
- Korte resetmomenten (ademhaling of prikkel-check).
Creativiteit & balans
- Kleine creatieve momenten (schrijven, schetsen) als positieve uitlaatklep.
Agile/Scrum
- Samenwerken via pair programming of peer review op een rustige en voorspelbare manier.
- Taken actief kleiner maken tijdens refinement (behapbare stories).
- Definition of Ready/Done gebruiken voor helderheid.
- Visueel werken met Jira of tasklist voor transparantie.
- In de Daily Scrum kort aangeven hoe mijn energie en focus zijn.
- Positieve voorbeelden inbrengen in retro’s.
Wat helpt van anderen
Collega’s
- Eerst via Teams of mail vragen of ik tijd heb, niet onverwachts langskomen.
- Korte informele praatjes kunnen positief bijdragen.
- Feedback geven met uitleg en voorbeeld, niet alleen “doe het zo”.
- Feedback bij voorkeur via één reviewer (bijv. in een PR), zodat boodschappen niet dubbel of tegenstrijdig zijn.
Scrum Master
- Vaste vergadertijden bewaken en voorspelbare ceremonies faciliteren.
- Checken of ceremonies qua lengte en frequentie goed aansluiten bij mijn balans.
Product Owner
- User stories duidelijk formuleren.
- Scope stabiel houden, zodat er geen onverwachte veranderingen zijn.
- Bij refinement genoeg tijd nemen om vragen te beantwoorden.
Manager
- Werkdruk monitoren.
- Checken of hulpmiddelen en Arbo-afspraken volstaan (stoel, bureau, scherminstellingen, prikkelarme werkplek).
- Teamafspraken rond werkdruk en hulpmiddelen opnemen in team agreements.
HR
- Structureel vastleggen van redelijke aanpassingen (zoals koptelefoon, rustige werkplek, flexibele werktijden).
- Ondersteunen dat er ruimte blijft voor retrospectives en verbeteringen.
Vertrouwenspersoon
- Beschikbaar bij vragen rond communicatie, samenwerking of veiligheid.
Mindfulness
- Bodyscan kort (2 min): aandacht langs schouders, kaak en buik; loslaten van spanning.
- Prikkel-check: elk uur kort nagaan of geluid/licht/omgeving nog prettig zijn.
- Voeten check: voor meeting of taak even beide voeten stevig op de grond voelen.
- Adem-anker: voor belangrijke call of overleg één keer bewust diep in- en uitademen.
- Koffiemoment: bij koffie 3 keer diep ademen, voeten voelen → resetmoment.
- Positief vastleggen: einde dag 1 ding noteren dat goed ging.
Feedback & kernkwadranten
- Feedback komt goed binnen als dit rustig, duidelijk en in balans wordt gebracht.
- Benoem altijd ook wat goed gaat.
- Kernkwaliteit: zorgvuldigheid
- Valkuil: perfectionisme
- Uitdaging: relativeren, sneller afronden
- Allergie: slordigheid/onverschilligheid
Sociale dynamiek (SCARF & Roos van Leary)
- SCARF: alle domeinen (status, certainty, autonomy, relatedness, fairness) zijn positief.
- Roos van Leary: ik ben Meewerkend & Helpende.
- Advies voor anderen: blijf in Samen-gedrag (duidelijk, vriendelijk, voorspelbaar).
-
Overgang naar oranje
Signaal: sneller geïrriteerd raken, focus daalt, of communicatie voelt zwaarder.
Actie: korte pauze nemen, eventueel melding uitzetten.
Codewoord: “Ik zit even op oranje.”
Oranje Signalen van spanning
Ik merk de eerste signalen van spanning: prikkels vallen zwaarder, mijn hoofd voelt voller en taken kosten meer moeite. Ik functioneer nog, maar het kost extra energie en ik heb bewuste ondersteuning nodig.
Wat ik merk
- Geluid stoort me meer dan normaal.
- Geur, warmte (vooral >22°C) of drukte vallen extra zwaar.
- Mijn hoofd voelt vol, focus daalt en ik ga dingen uitstellen.
- Ik raak sneller gefrustreerd als code of planning niet lukt.
- Ik blijf langer hangen in details.
- Als Teams én mail tegelijk actief zijn, voelt dit chaotisch.
- Nieuwe taken of wijzigingen zonder schakeltijd voelen overweldigend.
Wat anderen zien
- Ik zucht vaker of reageer kort.
- Ik loop vaker weg van mijn plek.
- Ik zeg minder in vergaderingen.
- Ik kijk naar mijn scherm zonder voortgang.
- Ik lach minder of ben serieuzer.
Wat helpt mij
Structuur & overzicht
- Eén ding tegelijk doen.
- Nieuwe taken schriftelijk bevestigen, zodat ik ze later rustig kan verwerken.
- Korte notitie maken om spanning of triggers te herkennen.
Omgeving & hulpmiddelen
- Koptelefoon opzetten.
- Meldingen tijdelijk uitzetten en terug naar één kanaal (Teams óf mail).
- Rustige plek zoeken of kort naar buiten voor frisse lucht.
Energie & prikkelregulatie
- 2–5 minuten pauze nemen.
- Beweging: klein wandelingetje rond het pand.
- Afleiding switch: kort iets praktisch doen (water halen, planten verzorgen).
Hersteloptie
- Overlegmoment: kort bespreken met leidinggevende of HR en afspraken vastleggen.
- Verlofoptie: als spanning te hoog oploopt, kan verlof of ADV worden ingezet.
Agile/Scrum
- Eén taak tegelijk zichtbaar houden in Jira.
- Definition of Ready gebruiken → niet starten zonder duidelijke taak.
- Daily Scrum kort houden of overslaan als ik teveel prikkels heb.
- Retro’s gebruiken om spanning vroeg te signaleren.
Wat helpt van anderen
Collega’s
- Rustig praten, geen extra taken geven.
- Alleen via afgesproken kanaal berichten.
- Feedback rustig brengen, niet via meerdere reviewers tegelijk.
Scrum Master
- Vergaderingen korter/minder maken.
- Pauzes mogelijk maken tijdens ceremonies.
Product Owner
- Geen nieuwe scope tijdens de sprint.
- Duidelijke prioriteiten geven.
Manager
- Werkdruk signaleren en aanpassen.
- Rustige plek op kantoor faciliteren.
HR
- Meedenken bij structurele stressfactoren.
- Helpen afspraken vast te leggen of te verduidelijken.
Vertrouwenspersoon
- Laagdrempelig beschikbaar bij spanningen of onbegrip.
- Ondersteunen in communicatie richting leidinggevende of HR.
Mindfulness
- Box breathing (adembox).
- 5-4-3-2-1 oefening.
- Druk-reset (handen stevig tegen elkaar, 10 sec).
- Stim-mindful (fidget focus).
- Gedachtenmeditatie (labelen zonder oordeel).
Feedback & kernkwadranten
- Feedback komt harder binnen → uitleg en geduld nodig.
- Kernkwaliteit: zorgvuldigheid
- Valkuil: perfectionisme → verlamt taakstart
- Uitdaging: hulp vragen en kleine stapjes zetten
- Allergie: slordigheid voelt extra heftig
Sociale dynamiek (SCARF & Roos van Leary)
- SCARF: status en certainty dalen; autonomy onder druk.
- Roos van Leary: Teruggetrokken & Verdedigend.
- Advies voor anderen: blijf in Samen & Steunend gedrag.
-
Overgang naar rood
- Signaal: stress loopt op, schakelen lukt niet meer.
- Actie: time-out nemen.
- Codewoord: “Ik zit nu op rood.”
Rood Overprikkeld
Ik ben overprikkeld: mijn emmer is vol en ik kan niet meer goed nadenken of communiceren. Prikkels zijn ondraaglijk en ik trek me terug of reageer emotioneel. Alleen herstel heeft nu prioriteit.
Wat ik merk
- Alles is te veel (geluid, licht, mensen).
- Ik kan niet meer nadenken of beslissingen nemen.
- Ik wil weg of alleen zijn (ineengedoken of in mijn eigen wereld).
- Ik word boos of emotioneel.
- Ik kan me verliezen in hyperfocus op afleiding (toilet, browsen, gamen).
- Ik verlies overzicht.
- Meerdere berichten via verschillende kanalen tegelijk zijn ondraaglijk.
- Warmte of sterke geuren versterken de overprikkeling.
Wat anderen zien
- Ik trek me terug of zet Teams uit.
- Ik maak korte, gejaagde opmerkingen.
- Ik loop weg uit vergaderingen.
- Ik beweeg onrustig of friemel veel.
- Ik zeg letterlijk dat het niet meer gaat.
Wat helpt mij
Directe rust
- Direct stoppen met werken.
- Teams, telefoon en mail volledig uitzetten.
- Naar huis gaan of een stille plek opzoeken.
Lichamelijk herstel
- Water drinken, eventueel iets kleins eten.
- Rust nemen, liggen of zitten in een beschermde houding.
- Beweging: rustig buiten wandelen om spanning los te laten.
Herstelproces
- Verzuimprocedure volgen als herstel langer duurt dan de werkdag.
- Geen nieuwe taken of communicatie tot ik weer rustig ben.
Agile/Scrum
- Niet deelnemen aan ceremonies (Daily, Refinement, Retro, Review).
- Taken in Jira laten staan zodat het team kan zien waar ik ben uitgevallen.
- Scrum Master kan mijn taken tijdelijk “blocked” markeren, zodat helder is dat ik geen voortgang kan maken.
- Geen druk voelen om sprintcommitment alsnog te halen → herstel is prioriteit.
- Mijn afwezigheid expliciet meenemen in de sprintplanning of herplanning.
Wat helpt van anderen
Collega’s
- Geen vragen meer stellen.
- Alleen praktische steun bieden (bv. spullen pakken, koffie/water halen).
Scrum Master
- Vergaderingen pauzeren.
- Team rust geven en prikkels minimaliseren.
Product Owner
- Deadlines of opleveringen herplannen.
- Geen nieuwe verzoeken of wijzigingen toevoegen.
Manager
- Taken direct overnemen.
- Veilige werkomgeving garanderen (zorgplicht).
- Niet standaard thuiswerken aanbieden, maar passende herstelplek zoeken.
HR
- Structurele oplossingen vastleggen (recht op rustige werkplek, flexibele werktijd).
- Ondersteunen bij verzuim en herstelproces.
Vertrouwenspersoon
- Onafhankelijk aanspreekpunt bij ervaren belemmeringen of spanningen.
- Praktische en emotionele steun bieden in deze fase.
Mindfulness
- SOS-meditatie.
- Veilige bubbel visualiseren.
- Zware deken gevoel inbeelden.
- Monotoon tellen (bijv. terug van 100 in stappen van 7).
- Basis alleen (ademhaling of hartslag, niet beiden).
Feedback & kernkwadranten
- Geen feedback geven → alleen rust en veiligheid.
- Kernkwadranten tijdelijk niet toepasbaar.
Sociale dynamiek (SCARF & Roos van Leary)
- SCARF: alle domeinen bedreigd (status, zekerheid, autonomie, verbinding, eerlijkheid).
- Roos van Leary: Opstandige & Aanvallende of Teruggetrokken.
- Advies voor anderen: ga naar Onder–Samen: bied veiligheid, neem over, geen feedback geven, alleen rust en steun.
-
Overgang naar blauw
- Signaal: de overload is voorbij, energie komt terug.
- Actie: rustig opstarten.
- Codewoord: “Ik herstel nu, nog niet groen.”
Blauw Kwetsbaar herstel
Ik ben in herstel: mijn energie komt langzaam terug, maar ik ben nog kwetsbaar en snel uit balans. Ik heb voorspelbaarheid, rust en kleine stappen nodig om weer stabiel groen te worden. Creativiteit en mindfulness helpen bij dit herstel.
Wat ik merk
- Energie komt terug, maar ik ben nog kwetsbaar en sneller vermoeid.
- Veranderingen zijn lastig en vragen extra schakeltijd.
- Ik heb rust, regelmaat en voorspelbaarheid nodig.
- Ik kan weer kleine taken uitvoeren, maar stel grotere taken uit als ze te groot lijken.
- Ik voel me sneller onzeker of twijfelachtig.
- Ik kan berichten verwerken, maar alleen via één kanaal per keer (Teams óf mail).
Wat anderen zien
- Ik pak kleine taken op, maar niet alles tegelijk.
- Ik ben stiller in vergaderingen.
- Ik check vaker bij collega’s.
- Mijn werktempo ligt lager dan normaal.
Wat helpt mij
Structuur & overzicht
- Beginnen met makkelijke, overzichtelijke taken.
- Eerst Teams openen, later mail (niet tegelijk → één kanaal per keer).
- Checklist of Jira-subtaken gebruiken om taken klein en overzichtelijk te maken.
- Dagboeknotitie maken over triggers en herstel (1–2 zinnen).
Energie & prikkelregulatie
- Pauzes blijven nemen om energie te bewaken.
- Op prikkels letten en signalen serieus nemen.
- Beweging: korte wandeling in de lunchpauze, rekken en strekken bij bureau.
- Ritme terugvinden met vaste kleine routines (wandeling voor/na lunch, koffiemomenten).
- Creatieve rustmomenten (schrijven, tuinieren, Lego) inzetten om spanning los te laten.
Herstel buiten werk
- Ontspanning zoeken in natuur of hobby’s (wandelen, tuinieren, bordspellen, videogames).
- Reflectie buiten werk gebruiken om balans vast te houden.
Opbouw & evaluatie
- Reflecteren op wat er gebeurde en triggers herkennen.
- Evaluatiegesprek: samen met leidinggevende en HR nagaan of afspraken nog werken.
- Re-integratie stap voor stap opbouwen, in lijn met personeelsbeleid.
Agile/Scrum
- Kleine subtaken in Jira eerst oppakken → overzichtelijk instappen.
- Definition of Done gebruiken om helderheid te checken.
- Daily Scrum gebruiken om rustig weer in te stromen (kort of observerend).
- Retro’s benutten om te reflecteren wat hielp bij herstel.
Wat helpt van anderen
Collega’s
- Kleine, duidelijke taken geven.
- Geduld hebben, wachten met niet-dringende berichten.
- Feedback helder en ondersteunend brengen, bij voorkeur via één reviewer.
Scrum Master
- Voorspelbaar teamritme waarborgen.
- Geen extra of onverwachte sessies inplannen.
Product Owner
- Geen verrassingen in scope.
- Stories duidelijk en klein houden.
Manager
- Langzame opbouw faciliteren.
- Evalueren of aanpassingen effectief zijn.
- Re-integratie gefaseerd opnemen in de sprintplanning.
HR
- Re-integratiebegeleiding en coaching bieden.
- Borging van afspraken conform WGBH/CZ.
Vertrouwenspersoon
- Ondersteunen bij evaluatie.
- Meedenken hoe veilige communicatie behouden blijft.
Mindfulness
- Bodyscan kort.
- Zachte check-in (elke 2 uur zonder oordeel).
- Energie-meter visualiseren.
- Routine-houvast: vaste kleine handelingen extra bewust doen.
- Korte resets (30 sec ogen sluiten).
- Korte ademhalingsmeditatie.
- Dagboeknotitie: bij blauw 1–2 zinnen noteren over triggers of herstel.
Feedback & kernkwadranten
- Feedback kort en positief brengen.
- Tijd geven om te verwerken.
- Kernkwaliteit: zorgvuldigheid keert terug
- Valkuil: perfectionisme duikt weer op
- Uitdaging: stap voor stap groeien
- Allergie: slordigheid blijft lastig
Sociale dynamiek (SCARF & Roos van Leary)
- SCARF: status voorzichtig herstel, certainty nog broos, autonomie beperkt, behoefte aan eerlijkheid en kleine successen.
- Roos van Leary: Volgende & Teruggetrokken.
- Advies voor anderen: blijf in Boven–Samen: leid zachtjes, geef positieve bevestiging, bied overzicht.
-
Overgang naar groen
- Signaal: energie en overzicht keren terug.
- Actie: taken rustig uitbreiden.
- Codewoord: “Ik ben weer groen.”
IJsbergmetafoor Begrijpen van gedrag en prikkels
De ijsbergmetafoor maakt duidelijk dat wat collega’s en leidinggevenden zien slechts een klein deel is van wat er speelt. Het grootste deel bevindt zich onder water: emoties, prikkelverwerking, overtuigingen en energiebeheer. Deze lagen verklaren mijn zichtbare gedrag in de verschillende stoplichtkleuren.
-
🔝 Boven water – Zichtbaar gedrag (wat collega’s zien)
- Groen: ik doe actief mee, reageer vriendelijk, lever zorgvuldig werk.
- Oranje: ik zucht vaker, reageer kort, lach minder, neem minder initiatief.
- Rood: ik trek me terug, zet Teams uit, maak korte opmerkingen, loop weg uit vergaderingen.
- Blauw: ik pak kleine taken op, werk trager, ben stiller, check vaker bij collega’s.
-
🔻 Onder water – Onzichtbare lagen (wat ik ervaar)
- Prikkelverwerking: geluid, licht, geur en warmte beïnvloeden mijn spanningsniveau sterk.
- Energiebeheer: mijn batterij raakt sneller leeg, ik heb hersteltijd nodig (blauw) en voorspelbare ritmes (groen).
- Emoties: frustratie of onzekerheid bij oranje, machteloosheid en emotionele reacties bij rood.
- Overtuigingen: behoefte aan voorspelbaarheid, eerlijkheid en duidelijke afspraken (SCARF: certainty & fairness).
- Sociale dynamiek: in balans zoek ik verbinding en samenwerking; bij spanning trek ik me terug of reageer verdedigend.
-
-
💡 Wat dit betekent in samenwerking
- Reageer niet alleen op het zichtbare gedrag (bv. kortaf of teruggetrokken), maar begrijp dat dit een signaal is van de lagen eronder.
- Vraag rustig naar wat ik nodig heb i.p.v. te focussen op de reactie zelf.
- Structurele aanpassingen (rustige werkplek, voorspelbare communicatie, duidelijke taakverdeling) helpen de onderliggende lagen in balans te houden.
- Dit voorkomt dat het gedrag boven water verkeerd geïnterpreteerd wordt (“onwil” of “afstandelijk”), terwijl het in werkelijkheid gaat om overprikkeling of energiebeheer.
Addendum
Dit addendum vormt een aanvulling op mijn persoonlijke stoplichtplan en heeft als doel om structureel vast te leggen welke afspraken, randvoorwaarden en verantwoordelijkheden bijdragen aan een duurzame samenwerking binnen FinancialLease.nl.
Het document is opgesteld vanuit de uitgangspunten van de Wet gelijke behandeling handicap of chronische ziekte (WGBH/CZ), in samenhang met erkende richtlijnen van de Nederlandse Vereniging voor Autisme (NVA), het Hidden Disabilities Sunflower-initiatief en de waarden van Great Place to Work.
Het addendum is bedoeld als levend document dat in overleg met HR, mijn leidinggevende en de vertrouwenspersonen kan worden geëvalueerd en aangepast waar nodig, zodat het steeds aansluit bij zowel mijn functioneren als de ontwikkeling van de organisatie.
-
1. Wettelijk kader
De Wet gelijke behandeling handicap of chronische ziekte (WGBH/CZ) verplicht werkgevers redelijke aanpassingen te doen, tenzij dit een onevenredige belasting vormt.
Voorbeelden van redelijke aanpassingen:
- Prikkelarme (vaste) werkplek
- Hulpmiddelen zoals koptelefoon of schermfilter
- Voorspelbare planning
- Periodieke voortgangsgesprekken ter evaluatie
👉 Uitgangspunt: Gelijke kansen. Ik moet mijn werk onder redelijke omstandigheden kunnen doen, net als collega’s zonder beperking, ook al heb ik soms andere randvoorwaarden nodig.
Daarnaast sluiten deze afspraken aan bij de principes van de Nederlandse Vereniging voor Autisme (NVA), die benadrukt dat ondersteuning altijd maatwerk is en gericht moet zijn op het versterken van zelfstandigheid, voorspelbaarheid en rust. Kleine aanpassingen kunnen een groot verschil maken in het dagelijks functioneren.
-
2. Toepassing bij FinancialLease.nl
- Thuiswerken: is niet altijd passend; bij mij kan thuiswerken juist leiden tot onderprikkeling of stress (bijv. burenlawaai). Daarom ligt de nadruk op passende aanpassingen op kantoor.
- Aanpassingen in overleg: aanpassingen moeten altijd besproken en afgestemd worden, nooit eenzijdig opgelegd.
- Stoplichtplan: dient als praktisch hulpmiddel om signalen, behoeften en afspraken inzichtelijk te houden. Ik sta ervoor open om dit plan in overleg met bijvoorbeeld de vertrouwenspersonen of HR verder aan te passen, zodat het goed aansluit bij wat past en mogelijk is binnen de organisatie.
-
3. Rol van collega’s en leidinggevenden
- Collega’s: signaleren en ondersteunen in de dagelijkse samenwerking; rustig communiceren en feedback geven volgens afspraken.
- Scrum Master: bewaakt voorspelbare processen en ritmes; monitort prikkelbelasting; houdt ceremonies voorspelbaar.
- Product Owner: stelt stabiele scope en duidelijke prioriteiten.
- Manager: bewaakt werkdruk, verdeelt taken evenwichtig, organiseert een passende werkplek en zorgt dat aanpassingen worden uitgevoerd.
- HR: legt afspraken structureel vast, borgt naleving van wetgeving en faciliteert trainingen over neurodiversiteit en inclusie.
- Vertrouwenspersoon: fungeert als onafhankelijk aanspreekpunt bij spanningen of onbegrip, ondersteunt in gesprekken en bevordert veilige communicatie.
👉 Deze rollen sluiten aan bij de Great Place to Work-waarden van FinancialLease: vertrouwen, respect, eerlijkheid en verbondenheid. Door deze waarden bewust toe te passen, wordt inclusie niet alleen beleid, maar ook dagelijkse praktijk.
-
4. Relevante passages uit het personeelshandboek
- Arbo & welzijn: werkgever heeft zorgplicht voor een veilige en gezonde werkplek; de WGBH/CZ valt hier direct onder.
- Thuiswerkregeling: is een standaardoptie, maar mag niet als enige maatregel worden gezien; er moet altijd gekeken worden naar de beste oplossing per persoon.
- Vertrouwenspersoon: expliciet beschikbaar bij vragen of klachten over werkdruk, communicatie of bejegening; ook inzetbaar bij onbegrip over aanpassingen.
- Gesprekken met HR of leidinggevende: regelingen en afwijkingen worden schriftelijk vastgelegd; dit borgt afspraken rond prikkelregulatie en voorkomt misverstanden.
Daarnaast zou binnen beleid aandacht mogen zijn voor het Hidden Disabilities Sunflower-initiatief, dat wereldwijd gebruikt wordt om op een discrete manier aan te geven dat iemand een niet-zichtbare beperking heeft en soms wat extra begrip of tijd nodig heeft. Dit past bij een organisatiecultuur die openheid, bewustwording en vertrouwen stimuleert.
-
5. Praktische afspraken die hieruit voortvloeien
- Transparantie: alle aanpassingen worden vastgelegd in overleg met HR, zodat er duidelijkheid en voorspelbaarheid is.
- Herziening: afspraken worden regelmatig geëvalueerd, bijvoorbeeld tijdens functioneringsgesprekken of retrospectives.
- Bescherming: gebruikmaken van aanpassingen mag nooit negatieve gevolgen hebben voor functioneren of beoordeling.
- Flexibiliteit: afspraken worden aangepast als omstandigheden veranderen (bijv. kantoorindeling of teamstructuur).
- Veiligheid: de vertrouwenspersoon kan altijd preventief of ondersteunend worden ingeschakeld.
-
6. Feedback
Voor collega’s (geven van feedback)
- Rustig, concreet, met uitleg.
- Eén aanspreekpunt per PR of taak → geen dubbele of tegenstrijdige feedback.
- Feedback koppelen aan gedrag of werk, niet aan de persoon.
- Genoeg tijd geven om te verwerken.
- Altijd ook benoemen wat goed gaat.
Voor mijzelf (ontvangen van feedback)
- Ik vraag verduidelijking als feedback onduidelijk is.
- Ik neem tijd en reageer liever later zorgvuldig.
- Door mijn autisme en pestverleden kan feedback hard binnenkomen en voelen als kritiek.
- Bij hoge prikkelbelasting kan ik dichtslaan of emotioneel reageren.
- Rustige en voorspelbare setting helpt om feedback beter te ontvangen.
- Ik probeer feedback te koppelen aan mijn kernkwaliteiten en uitdagingen.
- Als feedback van meerdere kanten komt, geef ik aan dat dit verwarrend is → één aanspreekpunt werkt beter.
- Ik probeer altijd met feedback om te gaan, maar de impact verschilt per dag.
Werken met kernkwadranten
- Kernkwaliteit: benoem waar ik goed in ben.
- Valkuil: leg uit hoe dit kan doorschieten.
- Uitdaging: geef richting hoe ik kwaliteiten beter kan inzetten.
- Allergie: vermijd gedrag dat tegenovergesteld en kwetsend voelt.
👉 Dit maakt feedback concreet en leerzaam, in plaats van bedreigend.
-
7. Sociale dynamiek
SCARF-model
- Status: erkenning en eigenwaarde.
- Certainty: voorspelbaarheid en duidelijkheid.
- Autonomy: regie over werk.
- Relatedness: verbinding met collega’s.
- Fairness: eerlijkheid en consistente afspraken.
👉 In oranje en rood zijn vooral status en certainty kwetsbaar.
Roos van Leary
- Groen: Meewerkend & Helpende.
- Oranje: Teruggetrokken & Verdedigend.
- Rood: Opstandige/Aanvallende of Teruggetrokken.
- Blauw: Volgende & Teruggetrokken.
👉 Collega’s kunnen hun gedrag afstemmen: voorspelbaar in oranje, veiligheid bieden in rood, zacht leiden in blauw.
-
8. Cultuur en inclusie
FinancialLease heeft zich als Great Place to Work verbonden aan de waarden vertrouwen, respect, eerlijkheid, trots en verbondenheid.
Deze waarden bieden een stevige basis om neurodiversiteit en onzichtbare beperkingen volwaardig te erkennen. In lijn met de richtlijnen van de NVA en de Hidden Disabilities Sunflower kan de organisatie:- Bewustwording vergroten over autisme en onzichtbare beperkingen;
- Medewerkers met neurodiversiteit faciliteren door prikkelarme ruimtes, vaste overlegmomenten en duidelijke communicatie;
- Trainingen organiseren over inclusieve samenwerking en neurodiversiteit;
- Het onderwerp opnemen in teamgesprekken, HR-beleid of leiderschapsontwikkeling.
👉 Zo blijven de waarden van Great Place to Work niet alleen een keurmerk, maar ook een levend onderdeel van onze werkcultuur.
-
Samenvattend
Het doel van dit addendum is niet om uitzonderingen te creëren, maar om heldere, redelijke en structurele afspraken te maken die passen bij een moderne, inclusieve en lerende organisatie. Door inzicht, samenwerking en wederzijds respect te combineren, kunnen zowel ikzelf als FinancialLease optimaal functioneren.
Reacties (0)
Nog geen reacties.